Omschakelen na balverlies trainen: één oefening die het erin slijpt

Het bekendste moment van de zaterdag: je team verliest de bal, en vijf spelers staan er een paar tellen naar te kijken. De tegenstander is al drie passen verder voordat iemand in beweging komt. Vanaf de lijn roep je iets, en volgende week gebeurt precies hetzelfde.

Dat ligt niet aan de wil van je spelers. Omschakelen is een gewoonte, geen inzicht, en gewoontes veranderen niet van een aanwijzing tijdens de wedstrijd. Ze veranderen op de training, door het moment zo vaak te herhalen dat de eerste stap vanzelf gaat.

De oefening: drie tellen

Zet een veld uit van twintig bij vijfentwintig meter en speel drie tegen drie. De regel die het thema draagt is simpel: verliest een team de bal, dan tel jij hardop tot drie. Binnen die drie tellen moet de bal terugveroverd zijn, of in elk geval de speler met de bal onder druk staan.

Dat hardop tellen is het hele geheim. Het maakt het onzichtbare moment van balverlies hoorbaar, voor iedereen tegelijk. Spelers hoeven niet meer te bedenken dat ze moeten omschakelen; ze horen het.

Maak er een wedstrijd van

Voeg daarna één regel toe: een goal binnen vijf tellen na het terugwinnen telt dubbel. Nu loont het om snel te jagen, want de beloning ligt direct achter de herovering. Je zult zien dat het tellen na een paar minuten niet meer nodig is; de spelers doen het zelf.

• ·Klein veld, want op een groot veld is drie tellen niet haalbaar en leert niemand iets.
• ·Wissel de teams elke vier minuten; jagen is zwaar en slordig jagen leert de verkeerde gewoonte aan.
• ·Coach op de eerste stap na het balverlies, niet op de herovering zelf. De eerste stap is wat je traint.

Waarom dit werkt en roepen niet

Op zaterdag komt je aanwijzing altijd te laat: het moment is al voorbij als je het roept. Op de training komt het moment elke dertig seconden terug, en de regel doet het corrigeren voor jou. Dat is het verschil tussen een team dat weet dat het moet omschakelen en een team dat het doet.

Het enige wat je er zelf voor moet doen is de oefening op tijd op papier hebben, met het veld erbij getekend, zodat je dinsdag niet op de parkeerplaats hoeft te bedenken hoe je dit ook alweer uitzet.